काठमाडौं। आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका लागि समानुपातिक निर्वाचन प्रणालीतर्फ दर्ता भएका उम्मेदवारहरूका लागि आज अत्यन्त महत्वपूर्ण दिन रहेको छ। निर्वाचन आयोगले तोकेको कार्यतालिकाअनुसार बन्दसूचीमा समावेश उम्मेदवारले आज अपराह्न ४ बजेसम्म आफ्नो नाम फिर्ता लिन सक्नेछन्।
निर्वाचन आयोगका अनुसार राजनीतिक दलहरूले पुस १३ र १४ गते बुझाएका समानुपातिक बन्दसूची उम्मेदवारको नाम यसअघि नै स्वीकृत भइसकेको छ। अब सो सूचीमा संशोधन गर्न चाहने उम्मेदवारले निर्धारित कानुनी प्रक्रिया पूरा गर्नुपर्ने हुन्छ।
आयोगका सचिव कृष्णबहादुर राउतका अनुसार समानुपातिक निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयमा बिहान १० बजेदेखि अपराह्न ४ बजेसम्म उम्मेदवारी फिर्ता लिने प्रक्रिया सञ्चालन हुनेछ। उम्मेदवार स्वयं उपस्थित भएर वा कानुनले अनुमति दिएको अवस्थामा वारेसमार्फत पनि निवेदन दिन सक्ने व्यवस्था गरिएको छ।
समानुपातिक बन्दसूचीबाट नाम हटाउन चाहने उम्मेदवारले प्रतिनिधिसभा सदस्य समानुपातिक निर्वाचन निर्देशिका, २०८२ को अनुसूची–१८ अनुसारको ढाँचामा निवेदन पेस गर्नुपर्नेछ। आयोगले तोकिएको ढाँचाबाहेकका निवेदन स्वीकार नहुने स्पष्ट पारेको छ।
निर्वाचन प्रक्रियाको यो चरणलाई दलहरूको अन्तिम रणनीतिक समायोजनको अवसरका रूपमा हेरिन्छ। उम्मेदवारको व्यक्तिगत निर्णय, दलभित्रको सन्तुलन, समावेशी प्रतिनिधित्व तथा क्षेत्रीय समीकरणका कारण बन्दसूचीबाट नाम फिर्ता लिने अभ्यास हुँदै आएको छ।
तोकेको समयसीमापछि बन्दसूची अन्तिम हुने भएकाले यसले दलहरूको समानुपातिक प्रतिनिधित्वको स्वरूप लगभग तय गर्नेछ। नेपालको प्रतिनिधिसभा २७५ सदस्यीय रहेको छ, जसमा १६५ जना प्रत्यक्ष र ११० जना समानुपातिक प्रणालीमार्फत निर्वाचित हुने संवैधानिक व्यवस्था छ।
समानुपातिक निर्वाचन प्रणालीमार्फत महिला, दलित, आदिवासी जनजाति, मधेसी, थारू, मुस्लिम तथा पछाडि पारिएका समुदायको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। आजको समयसीमा सकिएसँगै आयोगले अन्तिम सूची सार्वजनिक गर्दै आगामी निर्वाचन चरणका गतिविधि अघि बढाउने जनाएको छ।