0
Shares
काठमाडौं । अमेरिकाले भेनेजुएलाका राष्ट्रपति निकोलस मदुरोलाई पक्राउ गर्ने उद्देश्यले सञ्चालन गरेको कथित सैन्य अपरेसनमा क्लाउड–आधारित कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रयोग भएको खुलासा भएको छ। द वाल स्ट्रिट जर्नल र रोयटर्समा ले प्रकाशित गरेका रिपोर्टहरू अनुसार उक्त अपरेसनमा एआई कम्पनी एन्थ्रोपिकको क्लाउड प्रणाली प्रयोग गरिएको बताइएको छ।
गत जनवरीमा सञ्चालन गरिएको अपरेसनका क्रममा अमेरिकी निकायहरूले भूउपग्रह तस्बिर, जासुसी सञ्चार सामग्री तथा अन्य गोप्य सूचनाको विश्लेषण गर्न क्लाउड एआईको सहारा लिएको उल्लेख गरिएको छ। एआई प्रणालीले विशाल मात्रामा गुप्तचर डेटा प्रशोधन गर्दै मदुरोको गतिविधि, दैनिक जीवनको ढाँचा तथा सम्भावित स्थान पहिचान गर्न सहयोग गरेको बताइएको छ।
रिपोर्ट अनुसार एआईको प्रयोगले परम्परागत विश्लेषण विधिभन्दा छिटो र प्रभावकारी रूपमा सूचना प्रशोधन गर्न मद्दत पुर्यायो। तर यो खुलासापछि प्रविधिको सैन्य प्रयोगबारे नैतिक र नीतिगत बहस चर्किएको छ।
एन्थ्रोपिकले आफ्नो एआई प्रणाली हिंसा, हतियार विकास वा व्यापक निगरानी प्रयोजनमा प्रयोग नगर्ने सार्वजनिक नीति राखेको छ। कम्पनीका अनुसार यसको प्रणाली प्रत्यक्ष युद्ध नियन्त्रणभन्दा विश्लेषण, वर्गीकरण र सारांश तयार पार्ने कार्यका लागि डिजाइन गरिएको हो।
विवाद चर्किएपछि डोनाल्ड ट्रम्पको प्रशासनले एन्थ्रोपिकसँग भएको करिब २० करोड अमेरिकी डलर बराबरको सम्झौता रद्द गर्ने तयारी गरेको समाचारमा उल्लेख छ। यद्यपि कम्पनीले आफ्नो प्रविधि कुनै विशेष अपरेसनमा प्रयोग भयो कि भएन भन्नेबारे टिप्पणी गर्न नसक्ने जनाएको छ।
यस घटनाले कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रविधिको सैन्य तथा गुप्तचर प्रयोगसम्बन्धी विश्वव्यापी बहसलाई थप तीव्र बनाएको छ। विशेषज्ञहरूले एआई कम्पनीहरूले आफ्ना उत्पादनको प्रयोगको सीमारेखा कसरी निर्धारण गर्ने र नियन्त्रण गर्ने भन्ने विषयमा स्पष्ट उत्तर आवश्यक रहेको बताएका छन्।
