अधिवेशनको मिति नजिकिँदै, कांग्रेसभित्रै तयारी र विवादको प्रश्न

विराटनगर । नेपाली कांग्रेसले वडा अधिवेशनको तयारी पूरा भएको दाबी गरिरहँदा विराटनगरमा भने अधिवेशनका आधारभूत तयारी नै पूरा नभएको अवस्थाले पार्टीभित्रको विवाद फेरि सतहमा ल्याएको छ।

कांग्रेसको १५औँ केन्द्रीय महाधिवेशनअन्तर्गत असोज ३ र ४ गते वडा अधिवेशन गर्ने कार्यतालिका छ। तर, विराटनगरका वडामा अहिलेसम्म मतदाता निर्धारण, प्रतिनिधि चयनको आधार, निर्वाचन अधिकृत र अधिवेशनस्थल तोक्ने कामसमेत स्पष्ट रूपमा अघि बढेको देखिँदैन।

वडा अधिवेशनका लागि सबैभन्दा महत्वपूर्ण आधार क्रियाशील सदस्यता हो। क्रियाशील सदस्यताको विवरण टुंगिएपछि मात्रै कुन वडामा कति मतदाता रहने र त्यहाँबाट कति प्रतिनिधि चयन हुने भन्ने निर्धारण हुन्छ। तर, यही विषयमा स्पष्टता नहुँदा अधिवेशनको प्रक्रिया नै कसरी अघि बढाउने भन्ने अन्योल देखिएको छ।

केन्द्रीय निर्वाचन समितिले अधिवेशनको तयारी पूरा भएको बताइरहँदा स्थानीय तहमा भने त्यसअनुसारको प्राविधिक तयारी नदेखिनुले केन्द्र र स्थानीय संगठनबीच समन्वय कति प्रभावकारी छ? भन्ने प्रश्न उठाएको छ।

त्यसमा पनि कांग्रेसभित्रको पुरानै गुटगत प्रतिस्पर्धा र नेतृत्वलाई लिएर देखिएको मतभेदले अधिवेशन प्रक्रियालाई थप संवेदनशील बनाएको छ। क्रियाशील सदस्यता वितरण र नवीकरणदेखि प्रतिनिधि छनोटसम्मका विषय विगतमा पनि कांग्रेसभित्र विवादका कारण बन्दै आएका छन्।

अहिले पनि पार्टीभित्र एकताको वातावरण बनाएर महाधिवेशन गर्ने कि निर्धारित कार्यतालिकाअनुसार प्रक्रिया अघि बढाउने भन्ने विषयमा फरक–फरक धारणा देखिन्छ। नेतृत्व तहमा देखिएको मतभेदको प्रभाव वडा तहसम्म पुग्दा अधिवेशनको तयारी झनै जटिल बन्न सक्ने अवस्था छ।

अर्कोतर्फ, अधिवेशनको मिति नजिकिँदै गर्दा आधारभूत तयारी नै पूरा नभएको अवस्थामा प्रक्रिया अघि बढाउँदा निष्पक्षता र सहभागितामाथि प्रश्न उठ्न सक्ने चिन्ता पनि देखिन्छ। विशेषगरी मतदाता नै अन्तिम रूपमा निर्धारण नभएको अवस्थामा उम्मेदवार र प्रतिनिधि छनोटको प्रक्रिया कसरी अघि बढ्छ भन्ने प्रश्न स्वाभाविक रूपमा उठ्छ।

यही कारण अहिले कांग्रेसका लागि चुनौती केवल अधिवेशन तोकिएको मितिमा गराउने मात्र होइन, त्यसअघि क्रियाशील सदस्यता, मतदाता सूची, प्रतिनिधि छनोट र निर्वाचन व्यवस्थापनसम्बन्धी विवाद टुंग्याउनु पनि हो।

केन्द्रीय तहबाट ‘तयारी पूरा’ भएको दाबी र स्थानीय तहमा देखिएको अन्योलबीचको अन्तरले कांग्रेसको महाधिवेशन प्रक्रिया कागजमा जति सहज देखिन्छ, व्यवहारमा त्यति नै जटिल रहेको संकेत गरेको छ।