काठमाडौँ —सास गन्हाउनु (Halitosis) सामान्य तर धेरैलाई लाजमर्दो हुने समस्या हो। यो केवल व्यक्तिगत स्वच्छताको मात्र संकेत होइन, कतिपय अवस्थामा स्वास्थ्य समस्याको चेतावनी पनि हुन सक्छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार सास गन्हाउनुका मुख्य कारण मुखभित्र ब्याक्टेरिया जमिनु, जिब्रो सफा नगर्नु, दाँतमा फोहोर जम्मा हुनु, सुख्खा मुख, पेटको गडबडी, अम्लीयता (Acidity) वा गिजाको समस्या हुन्। कहिलेकाहीं डाइबिटिज, टन्सिल वा मृगौलासम्बन्धी रोगका कारण पनि यस्तो समस्या देखा पर्न सक्छ।
तर चिन्ता लिनु पर्दैन — घरमै अपनाउन सकिने ७ सरल उपायहरूले तपाईंको सास ताजा र स्वच्छ बनाउन सकिन्छ:
दाँत र जिब्रो नियमित सफा गर्नुहोस् – दिनमा दुई पटक ब्रश गर्नुहोस् र जिब्रो पनि सफा गर्नुहोस्।
मुख सुक्न नदिनुहोस् – पर्याप्त पानी पिउनुहोस् र मुखलाई गीला राख्नुहोस्।
माउथवाश प्रयोग गर्नुहोस् – ब्याक्टेरिया मार्ने एण्टिसेप्टिक माउथवाशले नियमित कुल्ला गर्नुहोस्।
पुदिनाको पात वा तुलसी चपाउनुहोस् – प्राकृतिक ताजापन ल्याउँछ र गन्ध हटाउँछ।
चिया, कफी र धूम्रपान कम गर्नुहोस् – यी कुराहरूले मुख सुकाउने र दुर्गन्ध बढाउने गर्छन्।
ग्यास्ट्रिक वा अम्लीयताको उपचार गर्नुहोस् – पेटको समस्या पनि मुखको गन्धको कारक हुन सक्छ।
दन्त चिकित्सकको नियमित जाँच गराउनुहोस् – गिजा वा दाँतको रोग समयमै थाहा पाउनु महत्त्वपूर्ण छ।
सास गन्हाउनु केवल सौन्दर्यको होइन, स्वास्थ्यको पनि कुरा हो। नियमित सफाइ, खानेकुरामा ध्यान र आवश्यक स्वास्थ्य परीक्षणले यो समस्या सजिलै समाधान गर्न सकिन्छ।